Seks İsyanları (Toplumsal Cinsiyet, Başkaldırı ve Rock’n ’Roll)

Kitap Hakkında Rock konserlerinin sponsorlarca desteklenmesine evet mi, hayır mı? Dev bir Amerikan şirketinin bir rock festivaline adını vermesi kabul edilebilir bir şey mi? O festivale katılmalı mı yoksa protesto mu etmeli? Bütün bunlar tartışılırken, genel kabul gören, tartışılmayan bir şey var: Rock'ın düzendışılığı.Seks İsyanları'nın derdi de tam noktada başlıyor. Çünkü kitabın yazarlarına göre rock, asi olmasına asi ama devrimci bir müzik değil! Kapitalizmle, düzenle uyum gösteren yanları var; elbette isyankâr ama bu rock'çıların her sınırı zorladıkları anlamına gelmiyor. Özellikle bu sınırlar ataerkil düzenin toplumsal cinsiyet politikalarıysa... Kadın-erkek ilişkileri söz konusu olduğunda rock'ın hesap vermesi gereken çok şey var. Zira çok uzun bir süredir, rock'ı feminen olana karşı duyulan korku ve nefret ateşliyor; genellikle kadın düşmanlığı ve maçolukta had safhaya vardığı zaman ritim en heyecan verici haline bürünüyor. Müzikteki isyana toplumsal cinsiyet merceğinden bakan ilk kitap olan Seks İsyanları rock'ın karanlık yüreğindeki bu paradoksu incelerken bir rock severin heyecanıyla, bir eleştirmenin müziğin kirli alt akıntılarını saptaması arasındaki keskin çizgide ilerliyor. Bu yüzden Seks İsyanları'nı bir yargılama değil, daha çok bir farkına varma olarak almalı. Çünkü Reynolds ve Press, rock'a dışardan bakan entelektüeller değil, yıllardan beri rock'ın içinde olan, en çok eleştirdikleri Rolling Stones, Iggy Pop ve Nick Cave'e âşık olan yazarlar.Seks İsyanları hem kadın hem de erkek sanatçılara toplumsal cinsiyet merceğinden bakıyor ve isyanın bir tür psikanalizini yapıyor. İlk bölümde asi rock'çının (Jim Morrison, Robert Plant, Mick Jagger vb.) "dişi" karşısında kendisini nasıl konumlandırdığı ve rock'taki kadın düşmanlığı, edebiyat ve sinemadaki kökleriyle birlikte ele alınıyor. İkinci bölüm psikedelik geleneği (Pink Floyd, Brain Eno, Can vb.), kadını dışlama değil tam tersine ana rahmine ya da en azından kucağına dönme eğilimindeki rock'çıları inceliyor. Son bölümde ise kadın deneyimini rock'a türcüme etmeye çalışan Patti Smith, Kristin Hersh, PJ Harvey, Bjork, Slits gibi sanatçı ve gruplar ile Riot Grrrl gibi hareketler mercek altına yatırılıyor.Rock'ın derin ve karanlık sırlarını gözler önüne seren Seks İsyanları en tanıdık müziği bile yepyeni bir kulakla dinlememizi sağlıyor.Egemen müzik kültürümüzün geniş bir bölümünde cinsiyetin merkezi bir rol oynadığını bu denli ikna edici argümanlarla savunan başka bir eser bilmiyorum. Popüler müzik konusunda hem bu denli tarihsel hem de günümüze bu denli uyumlu bir kitapla her zaman karşılaşmak mümkün değil." Nancy J. Vickers.Popüler müzik kültürü üzerine yazılmış gerçekten önemli birkaç kitaptan biri... Reynolds ve Press’in Seks İsyanlari ile başardıkları harikulade bir şey: Rock müziğini eskisi gibi dinlememiz mümkün değil." Barney Hoskins Künye ISBN: 978-975-539-383-4 Baskı: 1.Baskı - 2003 Özgün Adı: The Sex Revolts Gender, Rebellion, and Rock'n' Roll Yayın No: 398 Dizi No: 15 Sayfa: 432 Dizi: Ağır Kitaplar Yazar: Joy Press, Simon Reynolds Çeviri: Mehmet Küçük Yayıma Hazırlayan: Cüneyt Cebenoyan Düzelti: Mehmet Celep Kapak İllüstrasyonu: Sevinç Altan Kapak Düzeni: Orhan Deliorman Yazarlar Hakkında Simon Reynolds Blissed Out: The Raptures of Rock (1990) ve Energy Şash: A Journey Through Rave Music and Dance Culture (1998) adlı kitapların yazarı. fiu anda 1978- 1984 yılları arası post-punk üzerine bir kitap yazıyor, kitap Faber & Faber’in 2004 yayın programında. The Wire, New York Times, Village Voice, Art Forum, The Observer, Melody Maker ve Uncut gibi dergi ve gazetelerde müzik ve popüler kültür üzerine yazılar yazıyor. Blissblog adlı bir web sitesi var (http://blissout.blogspot.com.) Londra doğumlu yazar Sex Revolts’u yazarken, kitabın öteki yazarı Joy Press ile evlenip New York’a yerleşmiş. Dört yaşında bir oğulları var. Joy Press Village Voice dergisinin kitap ve TV baş editörü. Voice Literary Supplement. War of the Words: Twenty Years of Writing On Contemporary Literature gibi yayınlarda da editörlük yapmış. Spin, The Guardian, New York Newsday gibi gazete ve dergilerde müzik, kitaplar ve kadın meselelerinde yazıyor. İçindekiler — Sunuş ..........................................................................................................11 Birinci Bölüm Kad›n düflman› asiler I. ÖFKEL‹ GENÇ ADAMLAR: ROCK ‹SYANININ HABERC‹LER‹ VE PROTOT‹PLER‹ .............19 A. Boys keep swinging........................................................................32 II. SHE’S HIT: KORKU VE T‹KS‹NT‹ fiARKILARI ...........................36 A. Erkeksi o¤lanlar ve budala k›zlar...................................................38 B. fieytan kad›n....................................................................................41 C. Kusursuzluk modeli........................................................................42 D. Kad›n katilleri.................................................................................43 III. KADIN DÜfiMANLI⁄ININ PROFESYONELLER‹: STRANGLERS VE MALCOLM McLAREN....................................50 IV. BORN TO RUN: YOLCULUK TUTKUSU, VAHfi‹ D‹YAR VE SPEED KÜLTÜ.................................................60 A. Bu bir aflk flark›s› de¤il...................................................................63 B. Korkuyla kaçmak............................................................................67 C. Olmayan umutlar ............................................................................69 D. Vahfli diyarlardaki vahfli.................................................................72 E. Alt›na hücumdan sonra ...................................................................75 F. Gitmek için do¤mufl: Motorik beat.................................................77 G. Yeni speed tiryakileri .....................................................................79 V. ASKERL‹K ARKADAfiLARI: MUHAREBE ROCK’I VE O⁄LANLAR ‹Ç‹N BAfiKA H‹KÂYELER .......................................83 A. White Riot ......................................................................................87 B. Sokak savaflç›s› erkekler.................................................................88 C. Generation Terrorists......................................................................91 D. Duraksamayan asi...........................................................................94 E. Kutsal savafl ....................................................................................96 VI. BOfiLUKLA FLÖRT ETMEK: ROCK’TA Z‹LLET.......................102 A. Pretty Girls Make Graves.............................................................105 B. Bodies ...........................................................................................107 C. Kad›n turtas›..................................................................................109 D. Dam That River ............................................................................112 E. ‹¤difl Blues’u .................................................................................113 F. Biz erkek de¤il miyiz? ..................................................................116 VII. WARGASM: METAL VE MAK‹NE MÜZ‹⁄‹ ...............................119 A. Müstehcen makine........................................................................124 B. Raw Power ...................................................................................125 C. Rock’n’roll askerleri.....................................................................127 D. Reich’n’roll...................................................................................130 VIII. KRAL BEN‹M: JIM MORRISON’DAN GANGSTA RAP’E ‹HT‹fiAM HÜLYALARI .................................134 A. Rock’›n kral›.................................................................................139 B. Özgür ruhlar..................................................................................145 C. Sürgündeki imparatorluk ..............................................................148 D. Mama Said Knock You Out.........................................................150 E. Staggerlee sendromu.....................................................................153 F. Kahrolsun kral...............................................................................156 IX. MY WAY: PS‹KOPAT KÜLTÜ ......................................................158 A. Sarsma dürtüsü .............................................................................163 B. Estetik terörist...............................................................................166 ‹kinci Bölüm Dosdo¤ru mistisizme I. ‹SYANDAN TESL‹M‹YETE: PS‹KEDEL‹K ANA KUZUSU.......173 II. CENNET BAHÇES‹NE GER‹ DÖNÜfi: MASUM‹YET, UYUfiUKLUK VE PASTORAL‹ZM ....................176 A. Tabiat Ana’n›n o¤ullar› ................................................................178 B. Younger Than Yesterday..............................................................182 C. Bahçedeki ›st›rap ..........................................................................185 D. Çocuklu¤un sonu..........................................................................187 E. fiafak Ana’ya kadar rave...............................................................189 F. Skyclad..........................................................................................193 III. YILDIZLARARASI YOLCULUK: KOZM‹K ROCK ....................197 A. Ses denizi......................................................................................200 B. Bir zamanlar bildi¤in mavi...........................................................203 IV. FLOW MOTION: CAN, ENO VE OKYANUS ROCK ..................207 A. Ak›fl + de¤iflmeye yatk›nl›k..........................................................214 B. Baflka bir yeflil dünya....................................................................217 C. Yosun tutmak................................................................................219 D. Amniyotik s›¤›nak ........................................................................223 V. YUMUfiAK O⁄LANLAR: NOSTALJ‹, ENSEST VE ZEN ‹fiTAHSIZLIK...............................226 A. Melankolinin çorak adas› .............................................................229 B. Can›m annem................................................................................231 C. Incesticide .....................................................................................232 D. Birleflik Krall›k’ta androcini.........................................................236 E. Militan ile uyufluk .........................................................................237 Üçüncü Bölüm Ete¤ini kald›r da konufl I. Ç‹FTE ‹TT‹FAKLAR: ROCK DÜNYASINDA KADININ ÖYKÜSÜ ................................245 II. O⁄LANLARDAN B‹R‹: KADIN MAÇOLU⁄U ............................251 A. Peter Pan’› aray›fl..........................................................................255 B. Kötü flöhret....................................................................................258 III. KALB‹N‹ AÇ: JANIS JOPLIN’DEN COURTNEY LOVE’A ‹T‹RAF VE KATARS‹S ...................................................................264 A. Sevgili günce ................................................................................268 B. Duygusal ç›plakl›k........................................................................271 C. Vomit (He)art................................................................................276 D. B›rak kanas›n................................................................................281 E. Kanad› k›r›k melek........................................................................283 IV. BA⁄LARINDAN KURTULMUfi KADIN: H‹STER‹KLER, CADILAR VE M‹ST‹KLER.................................290 A. Süpürgelere binmifl piliçler ..........................................................294 B. D›flar›ya ve uzaklara s›zmak.........................................................297 V. K‹M BU KIZ?: KILIK DE⁄‹fiT‹RME VE EGEMENL‹K..............302 A. Ben, kendim, flahsen: Otonomi ve denetim..................................309 B. Buz gibi so¤uk..............................................................................313 VI. ALIfiILMADIK KIZLAR: PUNK-SONRASI DEM‹ST‹F‹KASYON ........................................319 A. Mutfaktaki amazonlar...................................................................320 B. Beyaz k›fl, flu ajit-funky müzi¤i çal ..............................................325 VII. NE KILIK AMA: POSTFEM‹N‹ZM VE POP.................................329 VIII. SÜRÜP G‹DEN B‹R AYAKLANMA VAR: ERKEK-ROCK’A KARfiI RIOT GRRRLS .....................................336 IX. BODY’S IN TROUBLE ...................................................................346 A. Beden kapan› ................................................................................349 B. Physical graffiti.............................................................................354 C. Ritmin köleleri..............................................................................357 X. EVE YAKIN MACERALAR: EVC‹MENL‹⁄‹N MÜfiF‹K TUZA⁄I..............................................361 A. Mutlu ev........................................................................................365 XI. TAMAMEN AKIfi HAL‹NDE: YAPIYA KARfiI ÇIKAN AS‹LER ..................................................368 A. Boho dans›....................................................................................375 B. Tedirginlik içindeki erime ............................................................379 C. fiizo-log.........................................................................................382 D. ‹yi de¤il.........................................................................................385 E. Küçük sesler..................................................................................388 F. Disleksik divalar............................................................................391 G. Ç›¤l›k ............................................................................................393 — Son söz...............................................................................................397 — Kaynakça ...........................................................................................401 — Dizin ..................................................................................................406