Requiem : Duino ağıtları

Rainer Maria Rilke'nin Bütün Şiirleri dizimizde on birinci kitap şarin iki başyapıtından ilki: Duino Ağıtları. Şairin daha önce yayınladığı Requiem şiirleriyle birlikte. Duino Ağıtları, ölüm bilinci yerine önü Tanrı güveni olan ve ardına bakmayan hayvan ile ölümsüz melek (kutsal kitap meleği değil, yıldızların ardındaki melek) arasındaki insanın, ölüm bilincinin acıları (Biz, savurganları acının) ve sıkıntılarıyla bir defalık (bir daha yinelenmeyen) -acı ülkesinin yıldızları olarak ölüme yükselinceye dek- yeryüzü yaşamının sayısız şiirsel yansımaları. Ve böylece sokuluyoruz ve üstesinden gelmek istiyoruz, onu kapsamak istiyoruz basit ellerimizde, taşan bakışta ve dilsiz yürekte. O olmak istiyoruz. -Kime vermeye? En iyisi hepsini tutmak her zaman... Ah, öte yana, eyvah, ne götürmeli oraya? Bakmayı değil, burada yavaştan öğrenilen, ve burada olmuş bir olayı değil. Hiç. Öyleyse acıları. Öyleyse her şeyden önce sıkıntıyı, öyleyse aşkın uzun deneyimini, -öyleyse yalnızca dile gelmeyeni. Ama daha sonra, yıldızların altında, ne olsun: onlar iyisi mi dile gelmesinler. Rainer Maria Rilke 20. yüzyılın ilk çeyreğinin hangi türde yazarsa yazsın en şair kalan yazarlarından biridir. Malte Laurids Brigge'nin notları'ndan Genç Bir Şaire Maktuplar'a Rodin'den Sancaktar'a pek çok yapıtı dilimize çevrilmiş olan Rilke'nin şiir başyapıtı sayılan Duino Ağıtları'ysa toplam on yıla yayılan bir sürede (1912-1922) yazılmıştır. "Ölüm, bizden öteye dönük olan, bizim aydınlatamadığımız yüzüdür yaşamın... Gerçek yaşam biçimi her iki bölgeye uzanır, en büyük kan dolaşımı her ikisi boyunca... Yapılması gereken, burada bakılmış, dokunulmuş olanı o daha geniş, çemberin içine almak. Gölgesiyle yeryüzünü karartan bir öbür dünyaya değil, bir bütüne, bütünün kendisine... Evet, bizim ödevimiz bu gidici, dayanıksız yeryüzünü öyle derin, öyle acıyla, tutkuyla kavramak ki onun özü 'görünmez olarak' bizde yeniden dirilsin. Bizler, görünmezin arılarıyız. Nous butions eperdument le miel du visible, pour l'accumuler dans la grande ruche d'or l'invisible...(Çılgın gibi topluyoruz görünür'ün balını. Görünmez'in büyük altın kovanında biriktirip saklamak için.) Ağıtlardaki melek,... (o) dönüşümü içinde gerçekleştirmiş olan varlıktır..." Rilke Can Alkor (1936); şiirinin ve çevirisinin mükemmeliyetçi bekletme ustası. O yüzden de Rilke'nin Duino Ağıtları'ndan Nietzsche'nin Ecce Homo'suna, bugüne dek ondan okura ulaşanlar, yapmakta olduklarının yalnızca görünen yüzü. Şiir