Politike autorstva. Kanon, zajednica i pamćenje u novijoj hrvatskoj književnosti

U tri tematske cjeline knjige problematizira se pojam i analiziraju izvedbe modernog autorstva u odnosu prema raspravi o kanonu, interdisciplinarnim redefinicijama koncepta zajednice te autorskim uobličenjima „složene interakcije umjetničkog i društvenog prostora”. Posebna se pozornost daje autorima hrvatske književnosti 19. i početka 20. stoljeća među kojima su Ivan Mažuranić, August Šenoa, Antun Gustav Matoš i Miroslav Krleža, kao i analizama djela Ivane Brlić-Mažuranić, Ive Andrića, Ranka Marinkovića, Vladana Desnice, Ive Brešana i Mate Matišića. Osim ovoga, zaključno se tema autorstva, zajednice i pamćenja problematizira u kontekstu radikalne pedagogije, oslobađanja teksta institucionalnih granica i usmjeravanja obuhvatnijem promišljanju zajednice. „Naslijeđe kritičke teorije, pristup književnosti i kulturi kao poprištima otpora te kritičke analize rodnih, postkolonijalnih i kulturalnih studija, ako su i dijelom akademskih kurikuluma, tek trebaju postati ključnim poticajima da se čitanje književnosti u slijedu obrazovnih razina izmakne šablonskim obrascima i poveže “s vlastitim sada i ovdje” (str. 200 knjige), pri čemu je, kako pokazuje Protrka Štimec, kritički pogled na autora i autorstvo jedno od mogućih polazišta takve zadaće.“ Mirela Dakić, Umjetnost riječi XV (2021) • 1–2 • Zagreb Uvod ....................................................................................................................................7 I. Autorstvo – sekularno i sveto .................................................................... 13 Kanon, zajednica i kriza humanističkih znanosti .......................................................15 Očevi književnosti i djeca vremena. Komemorativne ceremonije u proizvodnji početaka hrvatske književnosti ...........28 Svečana sveta borba. Prisvajanje, prijepori i performativnost „Gundulićeve slave“ .................................................................................................................................42 Autor-fl âneur. Figura autora u djelu Antuna Gustava Matoša ..................................52 Palimpsest ženskog pisanja: ambivalencije autorstva Ivane Brlić-Mažuranić .........67 Procjep kolektivnih mitologija.Vladimir Nazor u kanonu hrvatske književnosti 20. stoljeća ..................................................................................................80 II. Etika i politika post/modernog teksta ..................................................... 91 Pravednost i pravo u Smrti Smail-Age Čengića. Mažuranićev fuit tyrannus .............................................................................................93 Etika i mitologija u Pričama iz davnine Ivane Brlić-Mažuranić ..............................108 U strahu su velike oči. Ra/stvaranje modernog (muškog) subjektiviteta u Kiklopu Ranka Marinkovića .........................................................................................123 Mišolovka za Horacija. Djelokrug kazališta, teksta i izvedbe u Brešanovoj Predstavi Hamleta u selu Mrduša Donja .....................................................................134 Tanka linija koja stvara priče. Tranzitornost pučkog: autorstvo i angažman u Ljudima od voska Mate Matišića ..................................................................................146 III. „Kineskim zidom odvojeni“ – orijentalizam i politike identiteta ..........159 „Kineskim zidom odvojeni“. Politike identiteta, nejednakosti i isključivanja u Desničinu Zimskom ljetovanju .....................................................................................161 „Ovo tursko i iracionalno“. Orijent kao bolest, otrov i lijek u Travničkoj hronici Ive Andrića ........................................................................................................178 Radikalna pedagogija i nastava (nacionalne) književnosti ......................................196 Literatura ........................................................................................................................203 Kazalo imena .................................................................................................................229 Bilješka o autorici ..........................................................................................................23