Düzen ve Kalkınma Kıskacında Türkiye: Kalkınma Sürecinde Devletin Rolü

Devlet, hayatmz kontrol eden en temel kavramlardan/kurumlardan biri.Gndelik hayatmzda sk sk szn etmemize ve hemen her gn muhtelif devlet temsilcilerinin teorik ve pratik beyanlarna maruz kalmamza ramen ne tuhaftr ki zerinde ok az dnyoruz. Tpk hayatla kurduumuz ilikinin nitelii hakknda ok az dndmz gibi... Ahmet nsel Trkede ok az telaffuz edilen tezler ieren bu kitabnda Osmanldan gnmze devleti, iktisat ve toplum balamnda dnyor. ncelikle iktisadn kendiliinden oluan ve gelien bir alan olmadn, bir siyasi irade tarafndan ina edildiini sylyor. Devletin bir siyasi irade olarak devlet merkezli, devlete tabi bir toplum yaratmak iin iktisad ynlendirdiini belirtiyor. Ve yneten-ynetilen ilikisinin deimemesi, iktisadi alanlar kontrol etme isteinin ayn kalmas asndan Osmanl mparatorluu ile Trkiye Cumhuriyeti Devleti arasnda bir sreklilik olduunu gsteriyor. Solun, devletilikle ilericilii, devletilikle sosyalizmi birbirine kartrma eilimini sorgularken, devletin kendini iktisadi kalknmayla snrlamayp siyasi ve kltrel hedefler de gzettiinin altn iziyor.Kalknma tahayyln gerekletirme, toplumu devlete tabi klma, devletin kendini kurma arac olarak kurulan devlet iletmelerinin devletin ii snfn oluturmaya ynelik hedeflerini sergiliyor.nsele gre, M. Kemalin Devrimiz, tamamen bir iktisadiyat devrinden baka bir ey deildir szlerinde temellenen Trk devleti; kalknmaya tapnan ama kalknmann toplumsal sonularndan oka rken bir devlettir. Zor kullanarak dzeni koruyan ve bylece kendini gerekletiren bir devlet...nsel kitaba esas olan dnemi 1960ta bitiriyor. Ama 1990lara getirdii etrafl nsznde, son yllarda toplum olarak bamza alan belalar ve devletin bu belalardaki roln inceliyor. 12 Eyll darbesiyle birlikte ordunun siyasi arlnn giderek arttna, milli menfaatler ve milli gler sylemine dayanlarak insann deil devletin kutsallatrldna dikkat ekiyor. Devletin esas olarak Trk, snni-mslman ve erkek karakterinin altn izerek, farkllklar dlayan bu zelliinin toplumsal atmalar artrc rolne deiniyor.Zaten farkllklar gzeten bir toplumsal mutabakatla oluturulmam olan devletin iinde son zaman-larda giderek zerklemeye balayan g odaklarna dikkat ekerek, bir tr neo-feodal devletin olutuunu sylyor...nsan merkezli bir toplumsalln nndeki engelleri merak edenlere iddetle nerilir...