Anty-Edyp. t. 1, Kapitalizm i schizofrenia

Gdy Anty-Edyp po raz pierwszy ukazał się we Francji, przez jednych został okrzyknięty arcydziełem, a przez innych heretyckim szaleństwem. W swojej najważniejszej książce Gilles Deleuze i Félix Guattari przeprowadzają błyskotliwą krytykę mieszczańskiego użytku z psychoanalizy i zarysowują projekt materialistycznej psychiatrii, dostarczając narzędzi pozwalających zrozumieć powiązanie chorób psychicznych i formacji społecznych. Zastanawiają się również, czy kapitalizm jest wieczny, czy napotka gdzieś swoją absolutną granicę, i próbują odpowiedzieć na nader aktualne pytanie: dlaczego ludzie pragną faszyzmu? Dziś, po ponad czterdziestu latach od publikacji, Anty-Edyp pozostaje kontrowersyjnym, lecz znaczącym wkładem w bardzo potrzebną dyskusję o charakterze wolnej myśli i naszego uwewnętrznionego faszyzmu. ROZDZIAŁ I Maszyny pragnące 5 1. Produkcja pragnąca 5 Przechadzka schizofrenika - Natura i przemysł - Proces - Maszyna pragnąca, obiekty częściowe i przepływ: oraz... oraz... - Pierwsza synteza: synteza łącząca lub produkcja produkcji - Produkcja ciała bez organów 2. Ciało bez organów 12 Antyprodukcja - Repulsja i maszyna paranoiczna - Produkcja pragnąca i produkcja społeczna: w jaki sposób antyprodukcja przywłaszcza sobie siły wytwórcze - Przywłaszczenie lub przyciąganie oraz maszyna ucudowniona - Druga synteza: synteza rozłączna lub produkcja zapisu - Lub... lub... - Genealogia schizofreniczna 3. Podmiot i rozkosz 20 Maszyna bezżenna - Trzecia synteza: synteza koniunktywna lub produkcja konsumpcji - A więc to jest... - Materia, jajo i intensywności: ja czuję - Imiona z historii 4. Materialistyczna psychiatria 27 Nieświadomość i kategoria produkcji - Teatr czy fabryka? - Proces jako proces produkcji - Idealistyczna koncepcja pragnienia jako braku (fantazja) - Realne i produkcja pragnąca: syntezy pasywne - Tożsamość produkcji społecznej i pragnącej - Rzeczywistość fantazji grupowej - Różnice w reżimie produkcji społecznej i reżimie produkcji pragnącej - Socius i ciało bez organów - Kapitalizm i schizofrenia jako granica (tendencja przeciwdziałająca) - Nerwica, psychoza i perwersja 5. Maszyny 42 Maszyny pragnące są maszynami, bez przenośni - Pierwszy sposób cięcia: przepływ i pobranie - Drugi sposób: łańcuch lub kod oraz odłączenie - Trzeci sposób: podmiot i reszta 6. Całość i części 48 Status wielości - Obiekty częściowe - Krytyka Edypa, mistyfikacja edypalna - Już dziecko... - Nieświadomość-sierota - Co jest nie tak z psychoanalizą? ROZDZIAŁ 2 Psychoanaliza i familializm. Święta Rodzina 59 1. Imperializm Edypa 59 Jego sposoby - Zwrot edypalny w psychoanalizie - Produkcja pragnąca i przedstawienie - Porzucenie maszyn pragnących 2. Trzy teksty Freuda 65 Edypalizacja - Spłaszczenie obłędu sędziego Schrebera - Jakim sposobem psychoanaliza może wciąż być pobożna - Ideologia braku: kastracja - Każda fantazja jest grupowa - Libido jako przepływ - Zbuntowanie przepływów 3. Synteza łącząca produkcji 79 Jej dwojakie użycie, całościowe i specyficzne, częściowe i niespecyficzne - Rodzina i para, filiacja i alians: triangulacja - Przyczyna triangulacji - Pierwszy paralogizm psychoanalizy: ekstrapolacja - Użycie transcendentne i użycie immanentne 4. Synteza rozłączna zapisu 88 Jej dwojakie użycie, wykluczające i ograniczające, włączające i nieograniczające - Dysjunkcje włączające: genealogia - Różnicowania wykluczające i niezróżnicowanie - Drugi paralogizm psychoanalizy: edypalny double bind - Za każdym razem wygrywa Edyp - Czy granica przebiega między symbolicznym i wyobrażeniowym? 5. Synteza koniunktywna konsumpcji 99 Jej dwojakie użycie, segregujące i wzajemnie jednoznaczne, nomadyczne i wieloznaczne - Ciało bez organów i intensywności - Podróże, pasaże: ja staję się - Każdy obłęd jest społeczny, historyczny, polityczny - Rasy - Znaczenie utożsamienia - W jaki sposób psychoanaliza tłumi treści społeczno-polityczne - Zaciekły famiłializm - Rodzina i pole społeczne - Produkcja pragnąca i inwestycja produkcji społecznej - Od dzieciństwa - Trzeci paralogizm psychoanalizy: Edyp jako wzajemnie jednoznaczna „aplikacja" - Hańba psychoanalizy względem historii - Pragnienie i baza - Segregacja i nomadyzm 6. Podsumowanie trzech syntez 125 Brednie na temat Edypa - Edyp i „wiara” - Znaczenie jest użyciem - lmmanentne kryteria produkcji pragnącej - Pragnienie nie zna prawa, braku i znaczącego - „Czy narodziłeś się Hamletem...?" 7. Represja i wyparcie 134 Prawo - Czwarty paralogizm psychoanalizy: przemieszczenie albo zniekształcenie wypartego - Pragnienie jest rewolucyjne - Oddelegowany agent wyparcia - Psychoanaliza nie wynalazła Edypa 8. Nerwica i psychoza 145 Rzeczywistość - Stosunek odwrócony - „Nierozstrzygalność” Edypa: rezonans - Znaczenie czynników aktualnych - Piąty paralogizm psychoanalizy: następstwo - Aktualność produkcji pragnącej 9. Proces 155 Odejście - Malarz Turner - Wstrzymanie procesu: nerwica, psychoza i perwersja - Ruch deterytorializacji i terytorializmy ROZDZIAŁ 3 Dzicy, barbarzyńcy, cywilizowani 165 1. Socius zapisujący 165 Zapis - W jakim znaczeniu kapitalizm jest uniwersalny? - Maszyna społeczna - Kodowanie przepływów problemem socius - Nie wymiana, lecz naznaczanie, bycie naznaczonym - Inwestycja i wycofanie inwestycji z organów - Okrucieństwo: tworzenie pamięci w człowieku 2. Pierwotna maszyna terytorialna 172 Pełne ciało ziemi - Filiacja i alians: ich nieredukowalność - Perwers z wioski i grupy lokalne - Zapas filiacyjny i bloki długu aliansu - Funkcjonalna nierównowaga: wartość dodatkowa kodu - Działa tylko wtedy, gdy się psuje - Maszyna segmentowa - Wielki strach przed zdekodowanymi przepływami - Śmierć, która wyrasta z wnętrza, lecz przychodzi z zewnątrz 3. Problem Edypa 182 Kazirodztwo - Dysjunkcje włączające na pełnym ciele ziemi - Z intensywności do ekstensji: znak - W jakim znaczeniu kazirodztwo jest niemożliwe - Granica - Warunki kodowania - Elementy głębinowe przedstawienia: przedstawiciel wyparty, przedstawienie wypierające, przemieszczony element przedstawiony 4. Psychoanaliza i etnologia 196 Ciąg dalszy problemu Edypa - Proces leczenia w Afryce - Warunki Edypa i kolonizacja - Edyp i spustoszenie kulturowe - Ci, którzy edypalizują, nie wiedzą, co czynią - Na czym odciska się wyparcie? - Kulturaliści i uniwersaliści: ich wspólne postulaty - W jakim znaczeniu Edyp jest rzeczywiście uniwersalny: pięć znaczeń granicy, z których jednym jest Edyp - Użycie albo funkcjonalizm w etnologii - Maszyny pragnące nic nie znaczą - Molowe i molekularne 5. Przedstawienie terytorialne 217 Jego powierzchniowe elementy - Dług i wymiana - Pięć postulatów koncepcji wymiany - Glos, grafizm i oko: teatr okrucieństwa - Nietzsche - Śmierć systemu terytorialnego 6. Barbarzyńska maszyna despotyczna 227 Pełne ciało despoty - Nowe przymierze i filiacja bezpośrednia - Paranoik - Produkcja azjatycka - Cegły - Państwowe mistyfikacje - Despotyczna deterytorializacja i nieskończony dług - Nadkodowanie przepływów 7. Przedstawienie barbarzyńskie lub imperialne 235 Jego elementy - Kazirodztwo i nadkodowanie - Elementy głębinowe i migracja Edypa: kazirodztwo staje się niemożliwe - Elementy powierzchniowe, stosunek głos-grafizm - Transcendentny obiekt z wysokości - Znaczące jako znak zdeterytorializowany - Znaczące despotyczne i znaczone kazirodztwa - Terror, prawo - Forma nieskończonego długu: utajenie, zemsta i resentyment - To wciąż nie jest Edyp... 8. Urstaat 255 jedno państwo? - Państwo jako kategoria - Początek i źródło - Ewolucja państwa: stawanie-się-konkretem oraz stawanie-się-immanentym 9. Cywilizowana maszyna kapitalistyczna 260 Pełne ciało kapitału-pieniądza - Dekodowanie i koniunkcja przepływów zdekodowanych - Cynizm - Kapitał filiacyjny i kapitał aliansu - Przekształcenie wartości dodatkowej kodu w wartość dodatkową przepływu - Dwie formy pieniądza, dwie inskrypcje - Tendencja zniżkowa - Kapitalizm i deterytorializacja - Ludzka wartość dodatkowa i maszynowa wartość dodatkowa - Antyprodukcja - Różne aspekty kapitalistycznej immanencji - Przepływy 10. Przedstawienie kapitalistyczne 281 Jego elementy - Figury lub przepływy-schizy - Dwa znaczenia przepływów- -schizów: kapitalizm i schizofrenia - Różnica między kodem i aksjomatyką - Państwo kapitalistyczne, jego związek z Urstaat - Klasa - Dwubiegunowość klasowa - Pragnienie i interes - Deterytorializacja i reterytorializacje kapitalistyczne: ich stosunek oraz prawo tendencji zniżkowej - Dwa bieguny aksjomatyki: znaczące despotyczne i figura schizofreniczna, paranoja i schizofrenia - Rekapitulacja trzech wielkich maszyn społecznych: terytorialnej, despotycznej i kapitalistycznej (kodowanie, nadkodowanie, dekodowanie) 11. Wreszcie Edyp 307 Aplikacja - Reprodukcja społeczna i reprodukcja ludzka - Dwa porządki obrazów -Edyp i granice - Edyp i podsumowanie trzech stanów - Symbol despotyczny i obrazy kapitalistyczne - Nieczyste sumienie - Adam Smith i Freud ROZDZIAŁ 4 Wprowadzenie do schizoanalizy 319 1. Pole społeczne 319 Ojciec i dziecko - Edyp, idea ojca - Nieświadomość jako cykl - Prymat inwestycji społecznej: jej dwa bieguny, paranoja i schizofrenia - Molowe i molekularne 2. Nieświadomość molekularna 330 Pragnienie i maszyna - Poza witalizm i mechanizm - Dwa stany maszyny - Funkcjonalizm molekularny - Syntezy - Libido, wielkie układy i mikrowielości - Gigantyzm i karłowatość pragnienia - Płeć nieludzka - nie jedno, nie dwu, lecz n-płciowość. 3. Psychoanaliza i kapitalizm 345 Przedstawienie - Przedstawienie i produkcja - Przeciw mitowi i tragedii - Dwuznaczny stosunek psychoanalizy do mitu i tragedii - W jakim znaczeniu psychoanaliza rozbija przedstawienie, a w jakim je odnawia - Wymogi kapitalizmu - Przedstawienie mityczne, tragiczne i psychoanalityczne - Teatr - Przedstawienie subiektywne i przedstawienie strukturalne - Strukturalizm, familializm i kult braku - Burzycielskie zadanie schizoanalizy, wyskrobywanie nieświadomości: nieżyczliwość - Deterytorializacja i reterytorializacja: ich związek oraz sen - Wskaźniki mechaniczne - Upolitycznienie: wyobcowanie społeczne i wyobcowanie umysłowe - Podstęp i proces, stare ziemie i nowa ziemia 4. Pierwsze pozytywne zadanie schizoanalizy 375 Produkcja pragnąca i jej maszyny - Status obiektów częściowych - Syntezy pasywne - Status ciała bez organów - Łańcuch znaczący i kody - Ciało bez organów, śmierć i pragnienie - Schizofrenizacja śmierci - Osobliwy kult śmierci w psychoanalizie: pseudoinstynkt - Problem podobieństwa między molowością i molekularnością - Inżynieryjne zadanie schizoanalizy 5. Drugie zadanie 394 Produkcja społeczna i jej maszyny - Teoria dwóch biegunów - Pierwsza teza: każda inwestycja jest molowa i społeczna - Stadność, selekcja i formy stadne - Druga teza: rozróżnienie w ramach inwestycji społecznych na przedświadome inwestycje klasowe lub przedświadome inwestycje interesu oraz nieświadome inwestycje libidynalne pragnienia lub grupy - Natura tej libidynalnej inwestycji pola społecznego - Dwie grupy - Rola seksualności, „rewolucja seksualna" - Druga teza: pierwszeństwo libidynalnych inwestycji pola społecznego względem inwestycji rodzinnych - Teoria „służących” u Freuda, Edyp i powszechny familializm - Nędza psychoanalizy: 4,3, 2,1, o - Nawet antypsychiatria... - Na co choruje schizofrenik? - Czwarta teza: dwa bieguny społecznych inwestycji libidynalnych - Sztuka i nauka - Zadanie schizoanalizy wobec ruchów rewolucyjnych DODATEK Bilans-program dla maszyn pragnących 443 INDEKS 467